Wet Zorg en Dwang (Wzd)
Bij ZuiderStee vinden we het belangrijk dat jij je veilig en vrij voelt. Iedereen heeft recht op vrijheid, ook als je zorg nodig hebt. Daarom is onvrijwillige zorg niet zomaar toegestaan. De Wet zorg en dwang (Wzd) beschermt jouw rechten. De regel is: geen onvrijwillige zorg, behalve als het echt niet anders kan. Onvrijwillige zorg wordt alleen gebruikt als laatste mogelijkheid. En als het moet, dan zo goed en kort mogelijk.
Voor de gehandicaptenzorg zijn er extra afspraken gemaakt. Die noemen we bestuurlijke afspraken. Deze helpen om de Wzd goed uit te voeren in de praktijk. In deze tekst lees je wat onvrijwillige zorg is, wanneer het mag, en hoe wij daar bij ZuiderStee mee omgaan.
Wat is onvrijwillige zorg?
Onvrijwillige zorg is zorg waar jij het niet mee eens bent. Bijvoorbeeld:
- Als je medicijnen moet nemen terwijl je dat niet wilt.
- Als de deur op slot gaat en jij naar buiten wilt.
- Als er toezicht is waar jij geen toestemming voor hebt gegeven.
- Als er spullen van je worden afgepakt.
- Als je niet zelf je kleding mag uitkiezen.
- Als je geen toegang hebt tot je eigen pinpas of geld.
- Als je niet mag bellen of appen met wie je wilt.
- Als je niet zelf mag beslissen wanneer je naar bed gaat.
Deze zorg mag alleen als het echt nodig is. Wij zoeken eerst naar oplossingen die jij wél goed vindt. Pas als dat niet lukt, mogen we onvrijwillige zorg geven. En dan moet dat zo kort en licht mogelijk zijn.
Wanneer mag onvrijwillige zorg?
Onvrijwillige zorg mag alleen als er sprake is van ernstig nadeel. Dat betekent dat jij of anderen in gevaar zijn zonder de zorg. Bijvoorbeeld:
- Je brengt jezelf of anderen in gevaar, bijvoorbeeld in het verkeer.
- Je eet of drinkt niet goed en wordt ziek.
- Je neemt je medicijnen niet in en wordt daardoor agressief of bang.
- Je doet jezelf pijn of bedreigt anderen.
- Je gebruikt veel alcohol of drugs, en komt daardoor in gevaar.
- Je zorgt niet goed voor jezelf of raakt in een isolement.
We kijken altijd eerst of er een andere oplossing mogelijk is. Alleen als het echt niet anders kan, komt onvrijwillige zorg in beeld.
Hoe regelen we dit bij ZuiderStee?
De Wzd schrijft voor dat onvrijwillige zorg alleen mag via een duidelijk stappenplan. Voor de gehandicaptenzorg zijn aanvullende afspraken gemaakt, zodat het beter past bij mensen met een beperking. Bij ZuiderStee volgen we deze vier stappen zorgvuldig:
- Onderzoek en zorgplan maken
De zorgverantwoordelijke onderzoekt samen met jou en je vertegenwoordiger wat er aan de hand is. Samen zoeken we naar een oplossing. Lukt dat niet? Dan maken we een zorgplan met afspraken. Daarin staat ook of onvrijwillige zorg nodig is. Dit zorgplan sluit aan op je bestaande ondersteuningsplan.
- Overleg met deskundigen
De zorgverantwoordelijke overlegt met deskundigen zoals een arts of gedragswetenschapper. Jij en je vertegenwoordiger mogen ook meedenken. Soms helpt de cliëntenvertrouwenspersoon (CVP) hierbij. Er kijkt altijd een deskundig team mee. Samen beslissen we of onvrijwillige zorg echt nodig is.
- Toetsing door de Wzd-functionaris
De Wzd-functionaris kijkt of alle stappen goed zijn gevolgd. Deze persoon is onafhankelijk van het zorgteam en kijkt met een frisse blik naar het plan. De toetsing gebeurt achteraf, maar wel zorgvuldig.
- Evalueren en afbouwen
Als er toch onvrijwillige zorg nodig is, bespreken we dit regelmatig. Volgens de wet moet dit minstens elke zes maanden. Bij ZuiderStee doen we dit soms al na drie maanden of eerder als er iets verandert. Het doel is altijd: de zorg afbouwen zodra het kan.
Ook auditoren en kwaliteitsmedewerkers van onze organisatie houden toezicht. Zo zorgen we ervoor dat onvrijwillige zorg niet te lang duurt.
Wie helpt jou?
De Cliëntenvertrouwenspersoon (CVP) is er voor jou. Zij luisteren naar jouw verhaal, denken met je mee en geven advies. Deze hulp is gratis. Je kunt ook bij je begeleider terecht met vragen of zorgen.
Wat kun je doen als je het niet eens bent?
- Praat met je zorgverlener of begeleider.
- Vraag hulp aan de Cliëntenvertrouwenspersoon (CVP).
- Kom je er samen niet uit? Dan kun je een klacht indienen bij de klachtencommissie. Zie ook: Klachten – ZuiderStee.
Meer informatie
Wil je meer weten over onvrijwillige zorg en de Wet zorg en dwang? Bekijk dan:
- Steffie – Uitleg over de Wet zorg en dwang
- Ieder(in) – Netwerk voor mensen met een beperking
- Vilans – Kenniscentrum voor langdurende zorg
Heb je vragen over hoe wij bij ZuiderStee omgaan met onvrijwillige zorg? Neem gerust contact op met je begeleider of de cliëntenvertrouwenspersoon.
Ontvang je onvrijwillige zorg volgens de Wet zorg en dwang?
Marije Visscher is de cliëntenvertrouwenspersoon Wet zorg en dwang voor Zuiderstee. Je kunt gratis contact met haar opnemen voor al je vragen en klachten over onvrijwillige zorg, opname en verblijf. Ook je wettelijk vertegenwoordiger kan contact met opnemen.
Contactgegevens
- Per telefoon of via WhatsApp: 06-83657783
- Per mail: marijevisscher@stemgever.nl
- Via ons algemene nummer bij Stemgever: 085-0703701
- Of tijdens haar bezoek aan Zuiderstee